Parszywa dwunastka
Krótki opis
Akcja filmu Parszywa dwunastka toczy się podczas II wojny światowej i skupia się na postaci majora Johna Reismana. Amerykański oficer stosuje niekonwencjonalne metody, które choć przynoszą efekty, psują jego relacje z przełożonymi. Reisman otrzymuje niebezpieczne zadanie: ma przejąć dwunastu więźniów wojskowych oczekujących na egzekucję za brutalne przestępstwa i wyszkolić ich do ataku na zamek w okupowanej Francji, gdzie gromadzą się wysoką rangą oficerowie nazistowskie. W zamian skazańcom oferuje się szansę na wolność. Celem projektu jest przekształcenie grupy egoistycznych przestępców w sprawnie działającą jednostkę przed wysłaniem ich na terytorium wroga.
Reżyserem filmu jest Robert Aldrich. Jest to jedenasta z siedemnastu zrealizowanych przez niego produkcji, umiejscowiona w chronologii między filmem Start Feniksa a The Grissom Gang. Scenariusz napisali Nunnally Johnson i Lukas Heller, a producentem był Kenneth Hyman. W rolach głównych występuje Lee Marvin jako Reisman, a u jego boku pojawiają się Ernest Borgnine, Charles Bronson, Jim Brown, John Cassavetes oraz Richard Jaeckel. Produkcja kosztowała około 5 milionów dolarów, zarabiając w światowym box office około 45 milionów dolarów.
W serwisie IMDb film uzyskał ocenę 7,7 na podstawie około 78 000 głosów, a w TMDB 7,6 z około 1 400 głosów. Z kolei ocena krytyków wynosi 8 na podstawie 54 recenzji, co pokazuje, że opinie widzów i ekspertów są w tym przypadku bardzo zbliżone.
Co pozostało za kulisami
- Podczas budowy dekoracji zamku odpowiedni dział prześcignął samego siebie. Według scenariusza zamek miał zostać zniszczony, ale dekoracje zostały wykonane tak solidnie, że do zniszczenia potrzeba byłoby 70 ton materiału wybuchowego, dlatego trzeba było ponownie zbudować część budynku – tym razem z korka.
- Pewnego razu na przyjęciu w Londynie Lee Marvin tak się upił, że zaproponował starszej kobiecie niestosowną propozycję, w wyjątkowo wulgarny sposób. Ponieważ mówił niewyraźnie, poprosiła go uprzejmie, aby powtórzył, co też uczynił. Kobieta okazała się ciotką Seana Connery’ego, który również był obecny na tym przyjęciu. Właśnie szedł w kierunku miejsca, w którym znajdował się Marvin, gdy zatrzymał go producent Kenneth Hayman słowami: „Sean, tylko go nie bij po twarzy, jutro rano ma kręcić sceny z bliska”. Connery, kiedy wyjaśniono mu, co się stało, tylko się roześmiał i wypuścił jakiś żart w kierunku wszystkich producentów w ogóle.
- Robert Aldrich nakazał aktorom zmienić nowoczesne fryzury na te, które odpowiadałyby czasowi i miejscu wskazanym w scenariuszu. Marvin natychmiast się ogolił, a reszta wolała po prostu zostawić fryzury, które już nosili, tylko trochę je skrócić. Aldrich dwa razy wszystkim powtórzył, że ich wygląd nie odpowiada wizerunkowi, i w końcu nakazał wszystkim aktorom albo zrobić tak, jak powiedział, albo w następnej kolejności przynieść swoich prawników.
- Robert Aldrich został poinformowany, że może zostać uwzględniony na liście nominowanych do nagrody „Oscar” w kategorii „najlepszy reżyser”, jeśli wyciął z filmu scenę z bohaterem Jima Browna, który rzuca granatami do schronu przeciwlotniczego (wewnątrz ukrywały się kobiety z dziećmi i nie miały szans na przeżycie przy wybuchu granatów). Aldrich nie wyciął sceny, aby pokazać okrucieństwo wojny.
- Praca nad filmem przeciągnęła się na tak długo, że Jim Brown zaczął obawiać się, że nie zdąży na treningi przed rozpoczęciem sezonu futbolowego 1965-1966. Z czasem kierownictwo NFL zaczęło grozić Brownowi karą i dyskwalifikacją, jeśli natychmiast nie opuści planu zdjęciowego i nie zgłosi się do obozu treningowego. Brown zwołał konferencję prasową i ogłosił zakończenie kariery futbolowej, choć w tamtych latach był uważany za jednego z najlepszych graczy.
- W jednej scenie wymagało się, aby bohater Lee Marvina prowadził samochód, a obok na przednim siedzeniu siedział bohater Charlesa Bronsona. Wszystko było już gotowe do kręcenia, brakowało tylko Marvina. Ostatecznie odnaleziono go w karczmie w centrum Londynu, odwieziono na plan i pobudzono kawą, aby się ocknął. Kiedy na planie filmowym Marvin dosłownie wypadł z samochodu, Bronson krzyknął: „Cholera, Li, po prostu cię zabiję!”.
- Według scenariusza w jednej ze scen miał grać Clint Walker, ale widząc jego negatywne nastawienie do tej sceny, reżyser Robert Aldrich zarządził zmianę scenariusza, aby w tej scenie grał bohater Donalda Sutherlanda. Właśnie dlatego, jak Sutherland zagrał w tej scenie, został zaangażowany do obsady dramatu wojennego Roberta Altmana „MASH”, co ostatecznie przyniosło mu sławę.
- Lee Marvin był konsultantem ds. mundurów wojskowych i broni, starał się, aby wojna w filmie była pokazana jak najrealistyczniej i narzekał na fałszywość niektórych scen (np. gdy jedna postać odbiera drugiemu bagnet). Reżyser Robert Aldrich odpowiedział tylko, że cały scenariusz jest niedorzeczny i absurdalny, a w momencie wychodzenia z kina widzowie będą tak wstrząśnięci scenami akcji, wybuchami i śmiercią, że nie będą myśleć o błędach w filmie.
Auditions in India
Casting calls in USA
Castingi w Polsce
Кастинги в Україні
