Okno na podwórze
Krótki opis
L.B. „Jeff” Jefferies jest fotoreporterem, który z powodu złamanej nogi został uwięziony w swoim nowojorskim mieszkaniu. Znudzony przymusową bezczynnością, zaczyna obserwować mieszkańców podwórza za oknem, studiując ich rutynę przez obiektyw aparatu. Jego dziewczyna Lisa oraz pielęgniarka Stella początkowo nie wykazują zainteresowania jego zajęciem, jednak uwaga Jeffa skupia się na sąsiadzie z naprzeciwka, którego zachowanie staje się coraz dziwniejsze, a żona nagle znika z pola widzenia. Przekonany, że doszło do zbrodni, Jeff nie spuszcza z podwórza wzroku, choć nie może wstać z fotela, by cokolwiek udowodnić.
Reżyserem i producentem filmu był Alfred Hitchcock. Jest to dwudziesta óśma z czterdziestu trzech pełnometrażowych produkcji, które zrealizował w kolejności chronologicznej – po filmie Wyznaję, a przed obrazem M jak morderstwo. Scenariusz napisał John Michael Hayes. W rolach głównych wystąpili James Stewart jako Jeff, Grace Kelly jako Lisa, Wendell Corey jako detektyw Thomas Doyle, Thelma Ritter jako Stella, Raymond Burr jako sąsiad Lars Thorwald oraz Judith Evelyn jako Miss Lonelyhearts. W napisach końcowych wymieniono czterdziestu wykonawców.
Film, którego budżet wyniósł około 2 milionów dolarów, zarobił na całym świecie w przybliżeniu 37 milionów dolarów, co jak na tamte czasy było bardzo dobrym wynikiem. Na portalu IMDb obraz otrzymał ocenę 8,5 na podstawie około 567 000 głosów, natomiast w serwisie TMDB oceniono go na 8,3 przy mniejszej liczbie głosujących, wynoszącej około 7 400. Ocena krytyków wynosząca 9,6 na podstawie 134 recenzji jest wyższa niż oceny widzów, co wskazuje na to, że profesjonalne opinie na temat filmu są jeszcze bardziej entuzjastyczne niż oceny szerokiej publiczności.
Co pozostało za kulisami
- Film został nakręcony na podstawie opowiadania Cornella Woolricha „Z pewnością to było morderstwo”.
- Cameo Alfreda Hitchcocka — nakręca zegarek w mieszkaniu muzyka.
- Komiczny epizod z materacem pod deszczem został sprowokowany przez reżysera: mężczyźnie powiedział, żeby ciągnął do lewego okna, a kobiecie — do prawego. U aktorów to wywołało zakłopotanie, więc scena weszła do filmu bez dodatkowych dubli.
- Dekoracje pawilonowe wykorzystane w filmie, w momencie jego tworzenia, były największymi zbudowanymi w studiu Paramount Pictures.
- Źródłem inspiracji dla relacji miłosnej głównego bohatera i jego dziewczyny był romans słynnego fotografa Roberta Kapy i aktorki Ingrid Bergman.
- Główny bohater używa aparatu Exakta VX z obiektywem Kilfitt Fern-Kilar f/5.6 400mm i nosi zegarek marki Tissot.
- To jedyny film, w którym Grace Kelly można zobaczyć z papierosem.
- Kolory na kliszy wyblakły i zniknęły już w latach 60., a klisza z filmem okazała się zniszczona. Pomimo obaw, że film został bezpowrotnie utracony, ekspertom udało się go odzyskać.
- Cały film kręcono w jednym plenerze, co wymagało miesięcy żmudnej pracy (planowania i konstrukcji). Plan zdjęciowy z mieszkaniami i dziedzińcem miał 30 metrów szerokości, 145 metrów długości i 12 metrów wysokości, obejmował 31 mieszkań, z których 8 było w pełni umeblowanych. Plan zdjęciowy dziedzińca znajdował się 6-9 metrów niżej, a niektóre budynki miały 5-6 pięter. Do wszystkich mieszkań doprowadzono prąd i wodę.
- Podczas kręcenia Alfred Hitchcock (1899-1980) nieustannie przebywał w „mieszkaniu” Jeffa, a aktorzy i aktorki w innych mieszkaniach słuchali instrukcji i poleceń reżysera w słuchawce włożonej do ucha.
- Alfred Hitchcock pozwolił Georginie Darcy (1931-2004) samodzielnie wyreżyserować swój taniec. Jedyną rzeczą, którą jej zabronił, było konsultowanie się z profesjonalnymi tancerzami lub branie od nich lekcji tańca, ponieważ chciał, aby sprawiała wrażenie osoby nieprofesjonalnej.
- Zdjęcia trwały miesiąc, a przez cały ten czas Georgina Darcy „żyła” w mieszkaniu swojej bohaterki i odpoczywała tam w przerwach między ujęciami tak, jakby była w domu.
- Efekt światła słonecznego uzyskano za pomocą tysiąca lamp łukowych. Zmiana oświetlenia w kadrze z dziennego na nocne, jak tego wymagał scenariusz, zajmowała około 45 minut.
- Wszystkie dźwięki w filmie są diegetyczne, czyli ich źródła należą do świata skonstruowanego wewnątrz dzieła na ekranie. Dotyczy to całej muzyki, głosów i innych dźwięków, a jedynym wyjątkiem jest muzyka orkiestrowa, którą słychać bardzo krótko na początku filmu.
- W oryginalnym dziele Cornella Woolricha (1903-1968), które posłużyło jako literacka podstawa fabuły, nie było wątku miłosnego, ani dodatkowych sąsiadów, których obserwował bohater grany przez Jamesa Stewarta (1908-1997). Elementy te wymyślili Alfred Hitchcock i scenarzysta John Michael Hayes (1919-2008). Na polecenie Hitchcocka, Hayes specjalnie spędzał czas wolny z aktorką Grace Kelly (1929-1982), a niektóre cechy jej postaci wkomponował w wizerunek i scenariusz właśnie w wyniku rozmów z Kelly.
- Przed kręceniem sceny, w której bohater używa flesza aparatu przeciwko postaci granej przez Raymonda Burra (1917-1993), kilku członków ekipy filmowej specjalnie poszło do zaciemnionego pomieszczenia, gdzie inny przedstawiciel zespołu twórczego filmu skierował na nich flesz aparatu. Po tym opowiedzieli, że widzieli jasne i szybko powiększające się w średnicy pomarańczowe kręgi. Aby widzowie również zobaczyli podobny efekt, Hitchcock zwrócił się o pomoc do eksperta od efektów specjalnych Johna P. Fultona (1902-1966).
- Według Alfreda Hitchcocka, fabuła filmu częściowo zainspirowana została historią z 1910 roku doktora Haileya Harvey'ego Crippena, który, mieszkając w Londynie, otruł własną żonę i poćwiartował ciało, a policji powiedział, że wyjechała do Los Angeles. Crippena ostatecznie zdemaskowano, ponieważ jego sekretarka, z którą się romansował, zaczęła pojawiać się publicznie w klejnotach pani Crippen, a przyjaciel rodziny bezskutecznie szukał jej w Kalifornii. Sprawą zainteresował się Scotland Yard. Crippen z kochanką uciekli, ale na pokładzie liniowca zostali zatrzymani. Części ciała pani Crippen znaleziono zabetonowane w piwnicy domu Crippenów.
Auditions in India
Casting calls in USA
Castingi w Polsce
Кастинги в Україні
