Włoska robota
Krótki opis
Włoska robota to brytyjski kryminał z 1969 roku, opowiadający o Charlie’m Crokerze, który po wyjściu z więzienia postanawia sfinalizować napad w Turynie, z którym nie poradził sobie jego przyjaciel. Dzięki wsparciu szefa mafii, pana Bridgera, Charlie gromadzi zespół specjalistów i planuje przejąć transport złota we Włoszech. Wyjątkowość tego planu tkwi w sposobie ucieczki: trzy Mini Cooperzy pędzące ulicami Turynu mają wywołać gigantyczny korek, który umożliwi gangowi zniknięcie. Bohaterowie stają się celem pościgu zarówno dla policji, jak i lokalnej mafii, a okazuje się, że ucieczka ze złotem jest trudniejsza niż sama kradzież.
Reżyserem filmu jest Peter Collinson; była to pierwsza z czterech wymienionych w jego dorobku produkcji, po której nastąpiły Najemnicy, Innocent Bystanders oraz The Earthling. Scenariusz napisał Troy Kennedy Martin, a producentami byli Michael Deeley i Stanley Baker. W głównych rolach wystąpili: Michael Caine jako Charlie, Noël Coward jako pan Bridger, Benny Hill jako profesor Simon Peach, Margaret Blye jako Lorna, Raf Vallone jako Altabani oraz Tony Beckley jako Camp Freddie. W napisach końcowych wymieniono łącznie 38 aktorów.
Film, którego budżet wyniósł około 3 milionów dolarów, otrzymał od krytyków ocenę 7,4/10 na podstawie 32 recenzji. Widzowie wystawili mu noty 7,2/10 w serwisie IMDb oraz 6,9/10 w TMDB. Zbliżone wyniki sugerują, że ta historia o przebiegłym napadzie jest od dziesięcioleci jednakowo ceniona zarówno przez recenzentów, jak i szeroką publiczność.
Co pozostało za kulisami
- Zgodnie z pierwotnym scenariuszem akcja miała rozgrywać się w Londynie i początkowo planowano, że będzie to film telewizyjny, jednak uznano, że projekt jest zbyt ambitny na telewizję. Dlatego scenariusz został przejęty do produkcji filmowej, a miejsce akcji zmieniono na Turyn, gdzie w tamtym czasie istniał najbardziej zaawansowany w Europie system komputerowego sterowania ruchem drogowym (początkowo rozważano przeniesienie akcji do Mediolanu, ale szybko okazało się, że uzyskanie zgody od władz miasta na kręcenie zdjęć jest niemożliwe).
- W biografii Michaela Caine’a wspomina się, że Benny Hill (1924-1992), który brał udział w kręceniu filmu, był osobą dość skrytą i nie spędzał wolnego czasu z innymi członkami ekipy. Nawet gdy wszyscy aktorzy i ekipa filmowa mieszkali w tym samym hotelu, zwykle siedział w swoim pokoju.
- Właściciele samochodów „Mini” z British Motor Corp. odmówili udostępnienia aut do zdjęć. Udostępnienie samochodów ekipie filmowej zaproponował dyrektor firmy Fiat Motors, który zaoferował również zastąpienie „Mini” modelami „Fiat 500”, jednak reżyser Peter Collinson (1936-1980) odmówił, uważając, że skoro film jest bardzo „brytyjski w duchu”, to potrzebne są właśnie samochody „Mini”. Ostatecznie kierownictwo Fiatu udostępniło samochody do zdjęć, a także dało zgodę na kręcenie na terenie fabryki. Kiedy włoskie władze zaczęły stawiać przeszkody i odmówiły zablokowania ruchu, do akcji wkroczyła mafia. Całe dzielnice Turynu zostały zamknięte dla ruchu, co zaowocowało realistycznymi korkami i reakcjami kierowców pokazanymi w filmie.
- Skok z dachu budynku na dach innego nakręcono na dachu fabryki Fiat. Niektórzy członkowie ekipy filmowej odmówili udziału, twierdząc, że wszystko źle się skończy, a pracownicy fabryki kilkakrotnie czynili znak krzyża na kaskaderem siedzącym za kierownicą samochodu.
- Podczas kręcenia sceny z autobusem wiszącym na krawędzi przepaści zstępujące prądy powietrza z helikoptera wpłynęły na autobus, który zaczął się przechylać, i tylko to, że wszyscy członkowie ekipy filmowej dosłownie zawiesili się na przednim zderzaku, zapobiegło przewróceniu się autobusu.
- Tor na dachu budynku rzeczywiście znajdował się na dachu fabryki Fiat, zbudowanej w 1923 roku. Jego wymiary to 512 metrów na 79 metrów. W pięciopiętrowym budynku o powierzchni 4878 kilometrów kwadratowych pracowało niegdyś 6000 robotników.
- Droga, którą kręcono pod koniec filmu, prowadziła do restauracji. Pierwszego dnia zdjęć była sobota, pogoda była piękna i zdjęcia przebiegały bezproblemowo. Jednak następnego dnia na początku drogi ustawiał się ogromny korek samochodów, ponieważ w niedziele w restauracji tradycyjnie był duży napływ gości. Niektórzy kierowcy, niezadowoleni z opóźnienia na drodze do restauracji, zdołali sforsować policyjne bariery i zdjęcia trzeba było przerwać. Przez kolejne dwa tygodnie padał ciągły deszcz, a linia śniegu na górze opadła o około 76 metrów. Kiedy udało się dokończyć zdjęcia, członkowie ekipy musieli odśnieżać drogę.
- Według Michaela Caine’a, słabe wyniki w USA były spowodowane błędną kampanią reklamową. Na plakatach w USA widniał obraz niemal nagiej kobiety z mapą narysowaną na plecach, klęczącej przed mafiozem z karabinem maszynowym. Podczas tournee promocyjnego po USA Caine gdzieś zobaczył ten plakat i wpadł w taką wściekłość, że wszystko rzucił i natychmiast wrócił do Anglii.
- Scena z udziałem Michaela Caine’a i Johna Clive’a (1938-2012) była improwizowana od początku do końca.
- Na podstawie filmu w 2002 roku powstała gra komputerowa o tej samej nazwie.
- Noël Coward otrzymał 25 000 funtów szterlingów za 10 dni zdjęć w Dublinie w Irlandii, gdzie kręcono, aby uniknąć surowego brytyjskiego opodatkowania.
- Kiedy Charlie Croker w wykonaniu Michaela Caine’a wychodzi z więzienia, na zewnątrz czeka na niego dziewczyna za kierownicą samochodu, a Charlie mimochodem wspomina, że to samochód ambasadora Pakistanu. Podczas kręcenia filmu rzeczywiście wykorzystano samochód ambasadora Pakistanu.
- Scenę w kanałach kręcono w pobliżu Coventry, gdzie właśnie budowano podziemne tunele między Birmingham i Stoke-on-Trent. Kamerę zamontowano na „Mini Moke”, który jechał przed samochodami „Cooper”, a za kierownicą siedział jeden z asystentów kierownika grupy kaskaderów Rémy Julienne (1930-1921). Julienne bardzo chciał, aby jeden z samochodów „Cooper” na pełnej prędkości obrócił się wokół własnej osi (spód tunelu – ściana – sufit – i z powrotem spód). Podjęto trzy próby, ale za każdym razem samochód z powodu słabej przyczepności przewracał się na dach. Samochód został tak uszkodzony, że po trzeciej próbie zrezygnowano z kasku. Według dźwiękowca Johna Eldreda (1921-2020), podczas prób Julienne’owi udało się raz obrócić samochodem, ale kamery w tym momencie nie działały. We wszystkim filmie to był jedyny kaskaderski wyczyn, który Julienne’owi się nie udał.
- Noël Coward czuł się tak źle, że scena, w której triumfalnie idzie przez więzienie, musiała być kręcona kawałek po kawałku, ponieważ trudno mu było długo stać.
Auditions in India
Casting calls in USA
Castingi w Polsce
Кастинги в Україні
