Armageddon
Za Miłość. Za Honor. Za Ludzkość.
Armageddon (1998)
Budżet
$140 000 000
Opłaty
$553 709 788
Reżyser
Scenariusz
Robert Roy Pool
Autor
Kompozytor
Producent
Aktorzy
Brus Willis
Harry S. Stamper
Bili Bob Torton
Dan Truman
Ben Affleck
A.J. Frost
Liw Tajler
Grace Stamper
Wil Paton
Chick
Steve Buscemi
Rockhound
William Fichtner
Willie Sharp
Krótki opis
Armageddon to film z 1998 roku z gatunku sci-fi i kina akcji, opowiadający o potężnej asteroidzie, która znajduje się na kursie kolizyjnym z Ziemią. Kiedy NASA dochodzi do wniosku, że jedyną skuteczną opcją jest wywiercenie otworu w asteroidzie i zniszczenie jej od wewnątrz za pomocą ładunku nuklearnego, agencja zwraca się do Harry’ego S. Stampera, uznanego wiertnika naftowego. Zgadza się on poprowadzić misję pod warunkiem, że będzie mógł zabrać własną ekipę, w tym porywczego A.J. Frosta, którego relacja z córką Harry'ego, Grace, doprowadziła do konfliktu z ojcem dziewczyny. Zespół przechodzi intensywne szkolenie, po czym wyrusza w przestrzeń kosmiczną, gdzie muszą wylądować na powierzchni asteroidy i przeprowadzić wiercenia, zanim zabraknie im czasu.
Reżyserem filmu jest Michael Bay; była to trzecia z piętnastu pełnometrażowych produkcji w jego chronologicznej filmografii, po filmie Twierdza z 1996 roku i przed Pearl Harbor z 2001 roku. Scenariusz napisali Robert Roy Pool, Jonathan Hensleigh oraz Shane Salerno, a za produkcję odpowiadali Jerry Bruckheimer, Michael Bay i Gale Anne Hurd. W rolę Harry'ego wcielił się Bruce Willis, a u jego boku wystąpili Billy Bob Thornton jako Dan Truman z NASA, Ben Affleck jako A.J., Liv Tyler jako Grace, Will Patton jako Chick oraz Steve Buscemi jako Rockhound.
Przy budżecie wynoszącym 140 milionów dolarów, Armageddon zarobił na całym świecie 554 milionów dolarów, co stanowi wysoki zwrot z kosztów produkcji. W serwisie IMDb film otrzymał ocenę 6,7/10 na podstawie 477 000 głosów, natomiast w TMDB 6,8/10 przy 8 847 głosach. Ocena krytyków filmowych na poziomie 5,3/10 z 177 recenzji jest niższa od not oceniających go widzów, co wskazuje na mieszane przyjęcie przez recenzentów przy jednoczesnym uznaniu ze strony publiczności.
Co pozostało za kulisami
- Liv Tyler próbowała dostać się do filmu dwa razy, ale została przyjęta dopiero za trzecim razem. Film miał premierę w dniu urodzin Liv Tyler (ukończyła 21 lat).
- Michael Bay zagrał epizodyczną rolę w filmie – wcielił się w jednego z operatorów teleskopu Hubble’a w NASA.
- Fragmenty z pierwszych scen filmu, ukazujące spadające na Nowy Jork małe meteoryty, a także panoramę zniszczonego Paryża, wykorzystano w filmie „Obcy” (2001) do scen, w których pokazany jest ostrzał Ziemi przez kosmitów (meteoryty „przekształcają się” w rakiety).
- Grawitacja na asteroidzie jest prawie ziemska, co jest niemożliwe ze względu na jej małą masę.
- Podczas startu „Shuttle’ów” w filmie odrzucane są jednocześnie silniki na paliwo stałe oraz zewnętrzny zbiornik paliwa – w rzeczywistości ten zbiornik powinien jeszcze przez siedem minut zasilać trzema silnikami rakietowymi na tlen i wodór, które znajdują się na samym „Shuttle’u”.
- Według twórców filmu paliwem „Shuttle’ów” jest tlen, którym zaopatrywali się na rosyjskiej stacji „Mir”. Ściśle mówiąc, paliwem jest zarówno tlen (utleniacz), jak i nafta lub wodór (paliwo), więc formalnie jest to powiedziane poprawnie. Jednak ciekłego tlenu nigdy nie było i nie mogło być na „Mirze”. Ponadto przechowywanie go długo na orbicie jest technicznie niezwykle trudne, tym bardziej w ilościach wystarczających do tankowania „Shuttle’ów”.
- Astronauci trzymają się asteroidy dzięki jakimś „silnikom o małym ciągu”, które w filmie pokazane są w postaci śmigieł, które nie mogą działać w próżni. Cały sprzęt wiertniczy również jest wyposażony w takie silniki.
- Na asteroidzie nie może być atmosfery zdatnej do oddychania. Ale atmosfera czasami się pojawia: wiertacze prawie cały czas wiercą w skafandrach z kaskami. Jednak w jednej z ujęć Harry znajduje się obok wiertarki z otwartą osłoną kasku. Ponadto po katastrofie drugiego wahadłowca w nim normalnie płoną resztki sprzętu, co nie może się zdarzyć bez atmosfery.
- Zdjęcia do filmu trwały od 27 sierpnia 1997 roku do 29 stycznia 1998 roku.
- Twórcom filmu udało się przekonać kierownictwo NASA, aby wpuścić Michaela Baya i jego ekipę filmową w miejsca, zazwyczaj niedostępne dla filmowców. Były to m.in. laboratorium pływalności neutralnej z ogromnym krytym basenem, gdzie astronauci ćwiczą działania w warunkach nieważkości, platforma startowa, której zaprzestano używać po katastrofie Apollo 1 w lutym 1967 roku oraz baza lotnicza Sił Powietrznych USA Edwards w stanie Kalifornia. Ekipa filmowa otrzymała nawet pozwolenie na korzystanie z dwóch skafandrów kosmicznych, których wartość wynosiła 10 milionów dolarów każdy.
- Według Steve'a Buscemi, kiedy zaproponowano mu rolę, którą ostatecznie zagrał, jego postać przedstawiano jako bohaterskiego geologa i od razu się zgodził, ponieważ miał już dość grania łajdaków i podłych typów. Jak tylko się zgodził, jego bohatera zmieniono, wprowadzając zmiany w scenariuszu, które sprawiły, że nie wyglądał tak szlachetnie i bohatersko.
- Start promu filmowano w plenerze. Filmowcom pozwolono umieścić na miejscu około szesnastu kamer. Kamera umieszczona na platformie startowej została poddana tak silnemu wpływowi zewnętrznemu, że wszystkie śruby wypadły z uchwytu obiektywu i kamerę trzeba było odesłać do firmy Panavision w postaci pudełka z częściami (które udało się złożyć).
- Billy Bob Thornton powiedział Michaelowi Bayowi, że widział swojego bohatera w ten sposób: sam kiedyś marzył o zostaniu astronautą, ale ze względu na problemy zdrowotne nadawał się tylko na jakąś czysto administracyjną funkcję. Bayowi pomysł się spodobał i postać grana przez Thorntona otrzymała metalową ortezę na nodze.
- Filmowcom pozwolono kręcić bezpośrednio na platformie startowej, na której już znajdował się wahadłowiec. Zezwolenie zostało udzielone pod warunkiem, że nikt nie będzie próbował przedostać się do samego wahadłowca. Ben Affleck później przyznał, że na moment faktycznie zerknął do pojazdu kosmicznego, po czym został wypędzony przez kogoś z obsługi.
- W filmie jest wiele błędów, a o niektórych z nich twórcy filmu wiedzieli nawet podczas pracy nad filmem, ale, jak powiedział reżyser Michael Bay, nie zdecydowano się ich poprawiać specjalnie – dla efektowności lub z innych powodów.
- Pies na początku filmu został specjalnie wytresowany do rozszarpywania zabawek Godzilla. Jego zdjęcia kosztowały 20 000 dolarów dziennie. Lalki były chronione przed psem kartonowym pudełkiem, aby nie rzucał się na nie przed czasem.
- Michaela Clarke'a Dunkana prawie zastąpiono innym aktorem już pierwszego dnia zdjęciowego. Był bardzo zadowolony, gdy go zaangażowano do roli, ale wkrótce stracił pewność siebie, co wpłynęło na jego grę. Michaelowi Bayowi i Bruce'owi Willisowi przyszło go odciągnąć na bok i powiedzieć, że chcą zobaczyć wspaniałą grę, którą zaprezentował podczas przesłuchań, w wyniku czego został zatwierdzony do roli, a w przeciwnym razie musieliby znaleźć mu zastępstwo. Po tym Dunkan się opanował.
- Sceny na morskiej platformie wiertniczej kręcono na prawdziwej platformie wiertniczej niedaleko wybrzeża Teksasu. Jak powiedział Michael Bay, kręcenie filmów na platformie wiertniczej jest rzadkością, ale ekipie filmowej „Armageddonu” udzielono zgody, ponieważ kręcili film o wiertaczach, którzy ratują świat.
- W oryginalnym scenariuszu brakowało wątku miłosnego bohaterów Bena Afflecka i Liv Tyler, a nacisk kładziono na wątek bohatera Billy Boba Thorntona. Wątek miłosny dodano do scenariusza po ogromnym sukcesie przeboju Jamesa Camerona „Titanic” z 1997 roku i w wyniku jego popularności wśród nastolatek. Prawie wszystkie sceny romantyczne napisał Scott Rosenberg, a kręcono je już pod koniec okresu zdjęciowego.
- Scenę z pistoletem w ręku Williama Fichtnera dodano, aby nadać filmowi dramatyzmu. Według Michaela Baya, w oryginalnym scenariuszu jej nie było, a Siły Zbrojne sprzeciwiłyby się widokiem pułkownika Sił Powietrznych USA, grożącego innym postaciom bronią. Kiedy scena została dokręcona i wstawiona do filmu, Bay był gotów ją wyciąć, jeśli tego zażądają przedstawiciele Sił Zbrojnych po przedpremierowych pokazach, jednak oni nic takiego nie zażądali, a nawet wyrazili aprobatę.
- Według Bena Afflecka, ogromny budynek należący do NASA jest największym budynkiem na świecie pod otwartym niebem (bez dachu). Jest tak duży, że powietrze wewnątrz niego trzeba chłodzić, aby zapobiec powstawaniu chmur i opadom deszczu wewnątrz budynku. Według Michaela Baya i Jerry'ego Bruckheimera, nie było łatwo przekonać kierownictwo NASA do zezwolenia filmowcom na kręcenie ujęć i korzystanie z prawdziwego sprzętu oraz bazy testowej, ale kiedy otrzymali zgodę od Sił Powietrznych USA, wiele drzwi otworzyło się przed nimi w NASA. Na przykład ekipa filmowa początkowo otrzymała odmowę na prośbę o możliwość korzystania z basenu, w którym astronauci ćwiczą działania w nieważkości, ale później zgodzono się, jednak tylko Willisowi i Affleckiemu i tylko na 20 minut w basenie.
- Zdjęcia z wnętrza pomnika Lincolna w Waszyngtonie były kręcone bez oficjalnego zezwolenia. Policja została jakoś odwrócona, a Bay z operatorem wślizgnęli się do środka.
- Podczas kręcenia sceny zagłady Szanghaju początkowo planowano użycie makiet. Michael Bay wyobrażał sobie, że wszystko zostanie pokazane z punktu widzenia ojca i syna na łodzi. Do zdjęć wynajęto największy pawilon w Hollywood, wypełniono nim jezioro wodą, zbudowano molo i inne niezbędne dekoracje. I dopiero po wszystkim Michael Bay, w typowym dla siebie nieprzewidywalnym stylu, zmienił zdanie i postanowił zniszczyć miasto eksplozją.
- Działa Gatlinga na każdym pojeździe „Armadillo” były autentyczne, z czasów II wojny światowej. Szybkostrzelność dział – około 1000 wystrzałów w 15 sekund.
- Scenę z udziałem bohaterów Bena Afflecka i Liv Tyler, tuż przed tym, jak on chowa się w włazie wahadłowca, nakręcono w dwóch wersjach – kiedy postać Afflecka śpiewa jej, i kiedy on po prostu się z nią żegna. W filmie użyto pierwszej wersji pożegnania. Scenarzysta Scott Rosenberg (w napisach jego imię nie jest wymienione) powiedział Michaelowi Bayowi, że dzięki tej scenie film albo zdobędzie widza, albo go ostatecznie straci. Pomysł śpiewania Afflecka wpadł na niego. Willis powiedział, że pomysł mu się również spodobał, ale w momencie kręcenia był absolutnie pewien, że scenę wyciną podczas montażu.
- Ben Affleck zgodził się na udział w filmie z mocnym postanowieniem wykonywania wszystkich kaskaderów samodzielnie. To pragnienie minęło na samym początku zdjęć, podczas kręcenia scen z stacją kosmiczną, a konkretnie, gdy bohater Afflecka wspina się po drabinie, a obok niego przelatuje płomień. Aktor uznał, że nie jest aż tak sprawny i wolał powierzyć kaskady kaskaderom. Później, jednak, Michaelowi Bayowi od czasu do czasu udawało się namówić Afflecka do samodzielnego wykonania jakiegoś kasku.
- Według Michaela Baya, najbardziej przerażającym był epizod na około trzy tygodnie przed rozpoczęciem zdjęć, kiedy pracował z projektantami i kostiumografami nad skafandrami. Kiedy zobaczył, co stworzyli, określił to jako „dres firmy Adidas”. Rękawice skafandra okazały się rękawicami ogrodniczymi kupionymi w sklepie, przemalowanymi na szaro. Okazało się, że kostiumograf był Francuzem, który wcześniej pracował przy filmach Luca Bessona.
- Gdy bohater Steve'a Buscemi „wypada z roli”, pozostali członkowie załogi unieruchamiają go taśmą klejącą, co w rzeczywistości jest wymagane przez instrukcje NASA dla astronautów w podobnych sytuacjach.
- Pomysł kręcenia wesela bohaterów Bena Afflecka i Liv Tyler na kamerę „Super 8” przyszedł od Afflecka i to była jego własna kamera. Scenę z rzucaniem tortami wymyślono na bieżąco, a znaczną część tortów rzucano w reżysera Michaela Baya.
- Scenę, w której postać Bruce'a Willisa zdalnie żegna się z Liv Tyler (która grała jego córkę), kręcono pierwszego dnia zdjęciowego. Mówiąc do kamery, aktor patrzył na zdjęcia swoich córek.
- Motyw muzyczny do filmu – „I Don’t Want to Miss a Thing” – wykonał ojciec Liv Tyler, Steven, w zespole Aerosmith. Piosenka ta przez cztery tygodnie utrzymywała pierwsze miejsce na liście Billboard Hot 100.
- Bruce Willis dołączył do obsady filmu, rezygnując ze zdjęć do romantycznej komedii Lee Granta „Broadway Brawler” (film pozostał niezakończony). Umowa, którą zawarł z nim Joe Roth, ówczesny szef Disneya, zakładała udział w „Armagedonie” i dwóch kolejnych filmach. Okazały się to fantastyczne thrillery M. Nighta Shyamalana „Szósty zmysł” (1999) i „Niezniszczalny” (2000).
- Na samym początku prac nad filmem Michael Bay zauważył, że na już nakręconym materiale zęby Bena Afflecka wyglądają jak mleczne. Producent Jerry Bruckheimer powiedział mu kiedyś, że podczas pracy nad pewnym filmem zrobił zęby „jednej bardzo znanej gwieździe”. Po tym, na polecenie Baya, Affleck przez tydzień spędzał po 8 godzin dziennie na fotelu dentystycznym, w wyniku czego jego zęby zaczęły wyglądać tak, jak można je zobaczyć w filmie. Nowe zęby kosztowały około 20 000 dolarów.
- Scenę zagłady wahadłowca „Independence” kręcono pierwszego wieczoru zdjęciowego. Ben Affleck, Peter Stormare i Michael Clarke Duncan, którzy byli zaangażowani w tej scenie, już pracowali na planie i sprawdzali skafandry, gdy pojawił się Bruce Willis, który bardzo się denerwował z powodu konieczności zakładania skafandra. Według Baya, tamtej nocy wszystko szło nie tak. Kiedy kręcił Afflecka z pewnej odległości, zauważył, że aktor cały czas się schyla, jakby szukał czegoś na ziemi. W końcu Bay nie wytrzymał i zapytał, co Affleck zgubił. Okazało się, że skafander aktora ma problemy z dostawą tlenu, a on szukał kamienia, żeby rozbić hełm.
- Film był kręcony jednocześnie z fantastycznym filmem akcji Mimi Leder „Zderzenie z przepaścią” (1998). Michael Bay otwarcie wyrażał pogardę dla gwiazdorskiego statusu Tea Leoniego z filmu Ledera w porównaniu ze statusem Willisa, a także dla fabuły konkurencyjnego filmu, twierdząc, że „żadna strzelanina nie dorówna asteroidzie”.
- Aby dogonić asteroidę, wahadłowce „Wolność” i „Niepodległość” wykonują manewr grawitacyjny wokół Księżyca, przyspieszając do 11,5 km/s (22500 mil na godzinę). Przy tym, ze słów pilota wynika, że prędkość początkowa przed manewrem wynosi około 14000 mil na godzinę (pierwsza prędkość kosmiczna). Wtedy staje się niejasne, w jaki sposób wahadłowce w ogóle dotarły do Księżyca, ponieważ aby wejść na trajektorię lotu do niego i wyrwać się z orbity okołoziemskiej, musiałyby wcześniej rozwinąć drugą prędkość kosmiczną, a więc faktycznie te same 11,5 km/s.
Auditions in India
Casting calls in USA
Castingi w Polsce
Кастинги в Україні
