Robert Rossen (Robert Rossen)

Robert Rossen (16 marca 1908 – 18 lutego 1966) był amerykańskim scenarzystą, reżyserem i producentem filmowym, którego kariera trwała prawie trzy dekady. Jego film z 1949 roku, „Wszyscy ludzie króla”, zdobył Oscary dla najlepszego aktora oraz najlepszej aktorki drugoplanowej, natomiast Rossen został nominowany do Oscara w kategorii najlepszy reżyser. Zdobył on Złoty Glob dla najlepszego reżysera, a sam film otrzymał Złotego Globa dla najlepszego filmu. W 1961 roku nakręcił „Krecika”, który otrzymał dziewięć nominacji do Oscara i zdobył dwie nagrody. Rossen został nominowany w kategoriach najlepszy reżyser oraz, wspólnie z Sidneym Carrollem, za najlepszy scenariusz adaptowany, jednak nie zdobył żadnej z tych nagród.

Po pracy jako reżyser i autor dramatów w Nowym Jorku, Rossen przeniósł się do Hollywood w 1937 roku. Pracował tam jako scenarzysta dla Warner Bros. do 1941 roku, a następnie przerwał karierę, aby do 1944 roku pełnić funkcję przewodniczącego Hollywood Writers Mobilization Against the War – organizacji zrzeszającej pisarzy zaangażowanych w wysiłek wojenny podczas II wojny światowej. W 1945 roku dołączył do pikiety przeciwko Warner Bros., czym zyskał wroga w osobie Jacka Warnera. Po zrealizowaniu jednego filmu dla nowo powstałej firmy produkcyjnej Hala Wallisa, Rossen nakręcił jeden film dla Columbia Pictures, kolejny dla Wallisa, a większość późniejszych produkcji realizował we własnych firmach, zazwyczaj we współpracy z Columbia.

Rossen był członkiem Amerykańskiej Partii Komunistycznej od 1937 do około 1947 roku i wierzył, że Partia „jest oddana sprawom społecznym, takimi jakimi interesowaliśmy się my, biedni Żydzi z Nowego Jorku”. Ostatecznie jednak w 1949 roku zerwał wszelkie relacje z Partią. Rossen był dwukrotnie wezwany przed Komisję ds. Działań Antyamerykańskich (HUAC), w 1951 i 1953 roku. Podczas pierwszego wystąpienia skorzystał z prawa do milczenia wynikającego z Piątej Poprawki, odmawiając odpowiedzi na pytanie, czy kiedykolwiek był komunistą. W rezultacie został nieoficjalnie wpisany na czarną listę przez szefów hollywoodzkich studiów i nie mógł odnowić paszportu. Podczas drugiego wystąpienia wymienił 57 osób jako obecnych lub byłych komunistów, dzięki czemu został usunięty z nieoficjalnej czarnej listy.

Po tym zdarzeniu, aby poprawić swoją sytuację finansową, musiał zrealizować kolejny film, „Mambo”, w Włoszech w 1954 roku. Choć „Krecik” z 1961 roku odniósł wielki sukces, konflikt z gwiazdą filmu „Lilith” tak zniechęcił Rossena, że nie nakręcił już żadnego filmu w ciągu ostatnich trzech lat swojego życia.

Filmy Rossena dla Warnera zazwyczaj opisywały warunki życia ludzi pracujących, przedstawiały gangsterów i szantażystów oraz wyrażały sprzeciw wobec faszyzmu. Pisał, że ambicja i pragnienie sukcesu były wspólnymi motywami w jego twórczości. W jego filmach często pojawiały się silne postacie kobiece. Wszystkie scenariusze Rossena były adaptacjami, z wyjątkiem trzech opartych na prawdziwych wydarzeniach. Jako szef produkcji w Warner, Wallis uważał, że niektóre z najlepszych filmów studia zostały napisane przez Rossena.

Opis powyżej pochodzi z artykułu w Wikipedii „Robert Rossen”, na licencji CC-BY-SA, pełna lista autorów dostępna w Wikipedii.