Na Zachodzie bez zmian
Krótki opis
Na Zachodzie bez zmian opowiada historię grupy niemieckich uczniów, którzy pod wpływem patriotycznych apeli swojego nauczyciela zaciągają się do armii podczas pierwszej wojny światowej. Po przybyciu na front zachodni odkrywają, że brutalna rzeczywistość wojny okopowej nie ma nic wspólnego z retoryką, która ich tam wysłała, a początkowy entuzjazm szybko ustępuje miejsca cierpieniu i stracie. Paul Bäumer wraz z przyjaciółmi doświadczają bezwzględnej dyscypliny podczas szkoleń pod wodzą Himmelstossa, a następnie trafiają na linię frontu, gdzie ich przewodnikiem i wsparciem w walce o przetrwanie staje się doświadczony żołnierz Katczinsky.
Film jest adaptacją powieści Ericha Marii Remarque'a o tym samym tytule. Został wyreżyserowany przez Lewisa Milestone'a na podstawie scenariusza George'a Abbotta i wyprodukowany przez Carla Laemmle'a Jr. oraz Carla Laemmle dla studia Universal Pictures. Był to drugi pełnometrażowy obraz w reżyserii Milestone'a, poprzedzony filmem Betrayal z 1929 roku i poprzedzający The Front Page z 1931 roku. W liczącej 44 osoby obsadzie znaleźli się m.in. Louis Wolheim jako Katczinsky, Lew Ayres jako Paul Bäumer, John Wray jako Himmelstoss, Arnold Lucy jako Kantorek oraz Ben Alexander jako Franz Kemmerich.
Przy budżecie wynoszącym około 1 miliona dolarów film zarobił na całym świecie mniej więcej 3 miliony dolarów. Produkcja zdobyła duże uznanie krytyków, co odzwierciedla ocena 9,3/10 na podstawie 91 recenzji, natomiast użytkownicy serwisu TMDB ocenili go na 7,8/10 przy 972 głosach.
Co pozostało za kulisami
- Film oparty jest na powieści o tym samym tytule autorstwa Ericha Marii Remarque'a.
- Do realizacji rozległych scen bitewnych i efektów pirotechnicznych ponad 20 akrów ziemi na dużym ranczo w Kalifornii zostało przekształconych w pola bitew, na których znajdowało się ponad 2000 „żołnierzy”.
- Był to pierwszy film dźwiękowy wykorzystujący gigantyczny, ruchomy żuraw z kamerą, w szczególności do kręcenia realistycznych scen bitewnych, i jeden z pierwszych filmów dźwiękowych, w którym szeroko wykorzystywano ruchome kamery filmowe.
- Do roli, którą ostatecznie zagrała Beryl Mercer, początkowo wybrano Seizę Pitts, jednak kojarzono ją głównie z rólami komediowymi i postaciami humorystycznymi, więc podczas przedpremierowych projekcji publiczność zaczynała się chichotać na jej widok, i wszystkie sceny z jej postacią zostały ponownie nakręcone z Mercer.
- W 1990 roku film został wpisany do Narodowego Rejestru Filmów Stanów Zjednoczonych.
- Minister spraw wewnętrznych nazistowskich Niemiec Wilhelm Frick (1877-1946) zakazał filmu, twierdząc, że rzekomo przedstawia wszystkich Niemców jako tchórzy. Ironią losu, w sąsiedniej Polsce ten sam film został uznany za nielegalny jako wyjątkowo „pronieniecki”.
- Po odegraniu roli Paula Bäumera i zdobyciu pewnego doświadczenia moralnego podczas pracy nad filmem, aktor Lew Ayres odmówił służby wojskowej w czasie II wojny światowej z powodów moralno-etycznych.
- Berlińską premierę filmu osobiście zrujnował Goebbels, obrzucając widzów „bombami śmierdzącymi” i żywymi myszami.
- Producent filmu Carl LeMle Jr. był bardzo niezadowolony z tragicznego zakończenia filmu i żądał od Lewisa Milestone'a przeredagowania go na happy end. Milestone odpowiedział kpiąco, że w takim przypadku wojnę w filmie wygrają nie Francuzi, a Niemcy, po czym konflikt został zażegnany.
- Pronazistowscy prowokatorzy próbowali zakłócić wyświetlanie filmu w Niemczech, często wypuszczając wcześniej złapane szczury w salach kinowych lub gaz z bomb smrodowych, ponieważ gorycz porażki w I wojnie światowej była wciąż świeża. Ostatecznie naziści po prostu zakazali filmu. Do jego wyświetlania w Niemczech powrócono dopiero w 1956 roku, chociaż bezpośrednio po premierze film przyciągał pełne sale widzów w sąsiednich Szwajcarii, Francji i Holandii. Dla chętnych obejrzenia tego filmu Niemców w tych krajach zorganizowano nawet specjalne przewozy do najbliższych kin pociągami i autobusami.
- W filmie bardzo szczegółowo ukazano śmierć i utratę kończyn, przez co można go uznać za niezwykle brutalny jak na swoje czasy. Wynika to z faktu, że tzw. kodeks Haysa stał się nieoficjalnym, lecz obowiązującym standardem moralnej cenzury w amerykańskim kinie dopiero w 1934 roku (został przyjęty w 1930 roku i nazwany imieniem polityka-republikańczyka, który w latach 1922-1945 kierował Stowarzyszeniem Producentów i Dystrybutorów Filmowych, obecnie – Amerykańską Asocjacją Filmową). Ponadto, studio Universal Pictures uznało temat filmu za na tyle ważny, aby dopuścić do pokazu scen przemocy. Scenę z żołnierzem, który chwyta się drutu kolczastego, a w tym momencie rozlega się eksplozja pocisku artyleryjskiego, pozostawiając po żołnierzu jedynie dłonie trzymające się drutu kolczastego, podsunął reżyserowi i scenarzyście Lewisowi Milestone’owi były żołnierz armii niemieckiej. Pracował on na planie jako robotnik, a w przeszłości, podczas ataku Francuzów na niemieckie okopy, był świadkiem podobnego zdarzenia. Milestone postanowił włączyć tę scenę do filmu.
- Film został zakazany w nazistowskich Niemczech.
- Wydany pierwotnie w 140-minutowej wersji, film został później skrócony do 110, a nawet 90 minut. W 1939 roku wydano wersję ze specjalną wstawką antynazistowską.
Auditions in India
Casting calls in USA
Castingi w Polsce
Кастинги в Україні
