(Edward Whymper)

(Edward Whymper) - znany z pracy przy tego typu projektach: «Le Cervin en direct» (1965), «Le Cervin en direct» (1965),

Edward Whymper był brytyjskim alpinistą i ilustratorem; urodził się 27 kwietnia 1840 roku w Londynie, a zmarł 16 września 1911 roku w Chamonix, gdzie został pochowany. Jest najbardziej znany z udziału w tragicznej wyprawie, która 14 lipca 1865 roku po raz pierwszy zdobyła Matterhorn, a także z szczytów i tras, których nazwy noszą jego imię.

Kształcił się jako kreślarz i rytownik. Alpy odkrył z okazji zlecenia na wykonanie ilustracji. Do jego najbardziej znaczących pierwszych wejść należały: Barre des Écrins w masywie Écrins w 1864 roku oraz w 1865 roku Aiguille Verte w masywie Mont Blanc, a zwłaszcza Matterhorn w Alpach Valais, szczyt, który odparł wiele wcześniejszych prób zdobycia. W 1880 roku dokonał również pierwszego wejścia na Chimborazo. Sukces na Matterhornie został skalały przez wypadek, w którym zginęły cztery osoby, w tym przewodnik z Chamonix, Michel Croz. Jego wcześniejszy sukces na Aiguille Verte, osiągnięty w towarzystwie przewodników z Valais, był szczególnie źle odebrany w Chamonix. Historia jego wspinaczek stała się tematem książki „Scrambles among the Alps” (1871), w której ujawnia się jego zdobywcza natura. Whympera interesowały szczyty, a nie trasy: wybierał najpiękniejsze i najtrudniejsze dziewicze szczyty swoich czasów, otaczał się najlepszymi możliwymi przewodnikami i dzięki niezwykłemu wyczuciu gór wyznaczał najskuteczniejszą drogę na wierzchołek. Tak więc w przypadku Aiguille Verte nie wybrał korytarza, który obecnie nosi jego imię na całej wysokości, mimo jego wewnętrznego piękna: w ostatniej jednej trzeciej skręcił bezpośrednio w stronę szczytu, omijając przejściem, którego już nie stosowano, najbardziej stromy i interesujący odcinek żlebu. Pod tym względem Whymper wyraźnie różnił się od Mummery’ego, dla którego dwadzieścia lat później piękno trasy i jej trudność miały pierwszeństwo.

Po Alpach Whymper zainteresował się innymi masywami. Wspinał się w Pirenejach, w szczególności na Vignemale z przewodnikiem Célestinem Passetem. W rzeczywistości znajdował się on na rozdrożu w historii alpinizmu – między alpinizmem eksploracyjnym a sportowym (jego książka wciąż pełna jest notatek naukowych o lodowcach itp., których nie spotyka się już u jego następców).

Z wyprawy na Grenlandię zorganizowanej przez Roberta Browna w 1867 roku Whymper przywiózł znaczną kolekcję skamieniałych roślin, opisaną przez profesora Heera i zdeponowaną w Muzeum Brytyjskim. Choć ograniczony brakiem zapasów, udowodnił, że wnętrze Grenlandii można badać za pomocą sań, co przyczyniło się do rozwoju eksploracji Arktyki. Kolejna wyprawa w 1872 roku miała na celu zbadanie wybrzeża. Następnie Whymper zorganizował wyprawę do Ekwadoru, aby zbadać ostrą chorobę wysokościową oraz wpływ obniżonego ciśnienia atmosferycznego na ludzki organizm. Jego przewodnikiem był Jean-Antoine Carrel (który zmarł później z wycieńczenia na Matterhornie po uratowaniu klientów z zamieci śnieżnej). Whymper dwukrotnie wszedł na Chimborazo (6310 metrów). Spędził noc na szczycie Cotopaxi i dokonał kilku pierwszych wejść na wielkie szczyty wraz z Jean-Antoine’em Carrelem i Louisem Carrelem.

Najważniejsze dzieła (Edward Whymper)

Cała filmografia (Edward Whymper)