(Jean-François Revel)

Jean-François Revel (urodzony jako Jean-François Ricard; 19 stycznia 1924 – 30 kwietnia 2006) był francuskim filozofem, dziennikarzem i pisarzem. Będąc wybitnym intelektualistą, w młodości był socjalistą, jednak później stał się znaczącym europejskim zwolennikiem liberalizmu klasycznego i ekonomii wolnorynkowej. Od czerwca 1998 roku był członkiem Akademii Francuskiej. Najbardziej znany jest z książki „Bez Marksa i Jezusa: Nowa amerykańska rewolucja się rozpoczęła”, opublikowanej po francusku w 1970 roku.

Jean-François Ricard urodził się w 1924 roku w Marsylii w zamożnej rodzinie z klasy średniej. Podczas niemieckiej okupacji Francji w czasie II wojny światowej nastoletni Ricard uczestniczył w ruchu oporu. Później zauważył, że reakcja na haniebną, służalczą postawę francuskich kolaborantów wpłynęła na jego podejście do pisania. Ricard zaczął używać pseudonimu literackiego „Revel”, który z czasem przyjął jako swoje oficjalne nazwisko.

Revel przeniósł się do Lyonu, aby w Lycée du Parc przygotować się do konkurencyjnego egzaminu wstępnego do École normale supérieure (ENS), do której został przyjęty w 1943 roku. W ENS studiował filozofię, a w 1956 roku zdał rygorystyczny egzamin agrégation, który uprawniał go do nauczania tego przedmiotu w publicznych szkołach średnich we Francji.

Revel rozpoczął karierę, nauczając filozofii w Algierii Francuskiej oraz w francuskich szkołach średnich we Włoszech i Meksyku, zanim osiedlił się w Lille. W 1963 roku porzucił nauczanie i rozpoczął karierę dziennikarza, pisarza i intelektualisty. Wśród innych stanowisk w prasie pełnił funkcję naczelnego redaktora literackiego w „France Observateur”, a później w „L'Express”.

Do końca lat 60. Revel był socjalistą i pisał przemówienia dla socjalistycznego polityka François Mitterranda. W wyborach parlamentarnych w 1967 roku startował jako kandydat socjalistów, jednak nie zdobył mandatu. Później jednak, szczególnie w kontekście zimnej wojny, Revel zasłynął jako obrońca wartości liberalnych, takich jak wolność i demokracja, w czasie gdy wielu wybitnych europejskich intelektualistów wychwalało komunizm lub maoizm. Publikacja książki z 1970 roku „Bez Marksa i Jezusa: Nowa amerykańska rewolucja się rozpoczęła” zasygnalizowała przejście jego poglądów w stronę liberalizmu i stała się dowodem na to, że był „filozofem wolności w tradycji Raymonda Arona”. W 1973 roku był jednym z sygnatariuszy Manifestu Humanistycznego II.

W 1975 roku wygłosił w Lejdzie w Holandii wykład Huizinga pod tytułem „La tentation totalitaire” (ang. The Totalitarian Temptation – Pokusa totalitarna). W 1986 roku Revel otrzymał doktorat honoris causa z Universidad Francisco Marroquín w Gwatemali za zaangażowanie w walkę o wolność jednostki. Od 1998 do 2006 roku był prezesem Institut d'Histoire Sociale. Jego następcą został Emmanuel Le Roy Ladurie.

Rok po atakach z 11 września 2001 roku Revel opublikował książkę „Antyamerikanizm”, w której krytykował antyamerykanizm oraz Europejczyków twierdzących, że Stany Zjednoczone sprowadziły na siebie ataki terrorystyczne błędną polityką zagraniczną: „Opanowani przez nienawiść i grzęznący w nielogiczności, ci naiwni zapominają, że Stany Zjednoczone, działając we własnym interesie, działają również w interesie nas, Europejczyków, oraz w interesie wielu innych krajów, które są zagrożone lub zostały już podkopane i zniszczone przez terroryzm”. ...

Źródło: Artykuł „Jean-François Revel” z angielskiej Wikipedii, na licencji CC-BY-SA 3.0.