(Fadhéla Dziria)

Fadhéla Dziria (arab. فضيلة الدزيرية), właściwie Fadhéla Madani Bent el-Mahdi (ur. 25 czerwca 1917 r. w Algierze, zm. 6 października 1970 r. w Algierze), była algierską piosenkarką specjalizującą się w pieśniach w stylu Hawzi i Aroubi. Była jedną z czołowych postaci tego nurtu muzycznego w Algierze.

Od najmłodszych lat Fadhéla oddawała się śpiewowi, naśladując wielką Cheikhę Yamnę Bent el Hadj el Mahdi, a później przejmując melodie tej divy. Podziwiała również Meriem Fekkaï, która pomogła jej później w sformowaniu orkiestry. Na początku lat 30. XX wieku prowadziła w Café des Sports wieczory ramadańskie w języku arabskim i kabylskim. Została odkryta podczas programu Radio Alger „Min koul féne chouiya” przez Mohameda Elhabiba Hachelafa i Djillaliego Haddada. Po małżeństwie, które nie przetrwało, młoda kobieta trafiła w 1935 roku do Paryża, gdzie śpiewała w dzielnicach z dużym skupiskiem Maghrebińczyków, a w szczególności w kabarecie „El Djezaïr”. Śpiewała utwory Aâsri (nowoczesne) i poznała Abdelhamida Ababsę, który nauczył ją wielu popularnych wówczas melodii.

Po powrocie do ojczyzny prowadziła przyjęcia weselne i wieczory ramadańskie w Café des Sports przy rue Bruce w dolnej części Casbah, zarządzanej przez Hadja Mahfouda. Później zaopiekowała się nią trupa teatralno-estradowa; za radą dyrektora zespołu oraz pod wpływem Mustaphy Skandrani i Mustaphy Kechkoula, Fadhéla Dziria ostatecznie przyjęła styl algierski, dołączając do grupy Meriem Fekkaï, która urozmaicała wieczorne przyjęcia w Algierze. W swoim pierwszym profesjonalnym nagraniu wykonała znaną pieśń arabsko-andaluzyjską „Rachik el kad”, lecz jej prawdziwy powrót nastąpił w 1949 roku wraz z wydaniem pierwszej płyty w wytwórni Pacific; utwór „Hbibi Malou” odniósł ogromny sukces komercyjny. Mahieddine Bachtarzi zaangażował ją do występu w części koncertowej swoich tras, ale także jako aktorkę, co pozwoliło jej współpracować z uznanymi artystami, takimi jak Keltoum, Rachid Ksentini i Mohammed Touri. Opuszczając scenę, powróciła do swojej pasji – śpiewu – osiągając dwa wielkie sukcesy: „Ena Toueiri” i „Houna Kanou”. W 1954 roku wystąpiła w Operze Paryskiej podczas gali zorganizowanej na rzecz ofiar Orléansville. W roku następnym brała udział w programach klasycznych w algierskiej telewizji. Życie artystyczne nie przeszkodziło jej w udziale, wraz z siostrą Goucem, w wojnie o wyzwolenie narodowe. Zbierała fundusze. Po aresztowaniu była przetrzymywana w więzieniu Barberousse. Po zwolnieniu utworzyła własny zespół muzyczny, w skład którego weszła siostra Goucem (derbouka), Reinette l'Oranaise (skrzypce) oraz siostrzenica Assia (pianino i organy). Po uzyskaniu niepodległości Fadhéla Dziria wznowiła występy w radiu i telewizji.

Fadhéla Dziria była znana jako najwybitniejsza algierska piosenkarka. Zmarła w domu w Algierze 6 października 1970 roku i spoczywa na cmentarzu El Kettar w Algierze.