(Jacques Le Goff)

Jacques Le Goff (wymowa francuska: [ʒak lə ɡɔf]; 1 stycznia 1924 – 1 kwietnia 2014) był francuskim historykiem i płodnym autorem specjalizującym się w mediewistyce, w szczególności w badaniach nad XII i XIII wiekiem.

Le Goff był zwolennikiem szkoły Annales, która kładzie większy nacisk na trendy długofalowe niż na kwestie polityki, dyplomacji i wojen, które dominowały w badaniach historycznych XIX wieku. W latach 1972–1977 kierował Wyższą Szkołą Studiów Społecznych (EHESS) w Paryżu. Był czołową postacią Nowej Historii, powiązanej z historią kultury. Le Goff twierdził, że średniowiecze stanowiło odrębną cywilizację, różniącą się zarówno od antyku, jak i od świata nowożytnego.

Jako uznany na arenie międzynarodowej mediewista, Le Goff był niekiedy uważany za głównego spadkobiercę i kontynuatora ruchu znanego jako szkoła Annales (École des Annales), założonego przez jego intelektualnego mentora, Marca Blocha. W 1972 roku zastąpił Fernanda Braudela na stanowisku kierownika École des hautes études en sciences sociales (EHESS), a w 1977 roku sam został zastąpiony przez François Fureta. Wraz z Pierre'em Norą był jedną z czołowych postaci Nowej Historii (Nouvelle histoire) w latach 70. XX wieku.

Następnie poświęcił się badaniom nad antropologią historyczną Europy Zachodniej w czasach średniowiecza. Zasłynął z kwestionowania samej nazwy „średniowiecze” oraz jego chronologii, podkreślając osiągnięcia tego okresu i jego wewnętrzne zróżnicowanie, w szczególności zwracając uwagę na renesans XII wieku.

W swojej książce z 1984 roku pt. „Narodziny czyśćca” argumentował, że koncepcja czyśćca jako miejsca fizycznego, a nie tylko stanu, pochodzi z XII wieku – okresu rozkwitu średniowiecznych narracji o podróżach do zaświatów, takich jak irlandzka Visio Tnugdali, oraz opowieści pielgrzymów o Czyśćcu św. Patryka, jaskini prowadzącej do czyśćca na odległej wyspie w Irlandii. Alexander Lee stwierdził w „History Today”: „To innowacyjne wykorzystanie kultury popularnej do odkrycia korzeni centralnej idei w myśli religijnej średniowiecza mieściło się ściśle w tradycji Annales, ale rozszerzyło granice podejścia annalistów w taki sposób, że jego szerszy potencjał jako metodologii historiograficznej stał się niemal bezsporny”.

Jako agnostyk, Le Goff zajmował zdystansowaną pozycję, sytuując się pomiędzy krytykami a apologetami średniowiecza.

Wśród jego licznych dzieł znajdują się dwie powszechnie uznane biografie – gatunek, którego jego szkoła zazwyczaj nie preferowała: żywot Ludwika IX, jedynego kanonizowanego króla Francji, oraz żywot świętego Franciszka z Asyżu, włoskiego zakonnika żebraczego.

W październiku 2000 roku otrzymał doktorat honoris causa Uniwersytetu w Pawii. Został również mianowany akademikiem Studium, Accademia di Casale e del Monferrato we Włoszech.

W 2004 roku otrzymał Nagrodę dr A.H. Heinekena w dziedzinie historii, przyznawaną przez Królewską Holenderską Akademię Nauk i Sztuk.

Źródło: Artykuł „Jacques Le Goff” z angielskiej Wikipedii, na licencji CC-BY-SA 3.0.