(Benny Lévy)

Benny Lévy (znany również jako Pierre Victor; ur. 28 sierpnia 1945, zm. 15 października 2003) był filozofem, aktywistą politycznym i pisarzem. Jako postać polityczna wydarzeń maja 1968 roku we Francji, w latach 1974–1980 był uczniem i ostatnim osobistym sekretarzem Jean-Paula Sartre'a. Wspólnie z nim pomógł w założeniu w 1972 roku francuskiej gazety „Libération”.

Po zapoznaniu się w 1978 roku z filozofią żydowską Emmanuela Levinasa, zwrócił się ku tradycji. Następnie wraz z Alainem Finkielkrautem i Bernard-Henri Lévym założył w Jerozolimie Institut d'études lévinassiennes.

Benny Lévy znany jest z niezwykłej drogi życiowej – od maoizmu do judaizmu, czyli „od Mao do Mojżesza” – ścieżką, którą podążyło również kilku innych filozofów z jego pokolenia.

Urodzony w Egipcie, Benny Lévy dorastał bez doświadczenia judaizmu jako wiary. Opuścił Egipt po kryzysie sueskim w 1956 roku i wraz z rodziną wyemigrował do Belgii, a następnie do Francji. Jego starszy przyrodni brat, Eddy Lévy, pozostał w Egipcie, przeszedł na islam w 1956 roku i zmienił imię na Adil Rifaat. Jego bratem jest historyk matematyki Tony Lévy.

Benny Lévy szybko okazał się błyskotliwym studentem i ukończył studia w École Normale Supérieure, kształcąc się pod okiem takich kluczowych postaci intelektualnych jak filozof marksistowski Louis Althusser oraz Jacques Derrida, twórca dekonstrukcji. Przystąpił do Union des étudiants communistes (UEC), studenckiej grupy komunistycznej, a następnie – w momencie jej powstania w 1966 roku – do maoistowskiej Union des jeunesses communistes marxistes-léninistes (UJC-ml). Po Robercie Linharcie stał się jednym z głównych liderów tej organizacji. Benny Lévy był ważną postacią podczas studenckiego buntu w maju 1968 roku. Po tych wydarzeniach kierownictwo UJC-ml znalazło się w mniejszości i założyło maoistowską Gauche prolétarienne (GP, Lewica Proletariacka). Przyjmując pseudonim Pierre Victor, Benny Lévy stał się jednym z jej głównych liderów, obok Alaina Geismara.

Jako redaktor maoistycznej gazety „La Cause du Peuple” (Sprawa Ludu) był wielokrotnie aresztowany przez francuską policję, która dążyła do stłumienia niepokojów. Do 1970 roku, gdy aresztowania stały się częstsze, Lévy i pozostali redaktorzy postanowili zwrócić się do Jean-Paula Sartre'a, o którym wiedzieli, że korzysta z ochrony przed nękaniem ze strony policji. Sartre zareagował, dopisując swoje nazwisko do listy redaktorów, co rzeczywiście położyło kres aresztowaniom. Rząd odkrył wówczas, że lider lewicy proletariackiej Pierre Victor jest w rzeczywistości uchodźcą bez obywatelstwa. Paszport wydany mu przez Organizację Narodów Zjednoczonych został skonfiskowany, a on sam został zobowiązany do stawiania się na lokalnym komisariacie policji raz na dwa tygodnie wraz z krewnymi i prawnikiem. Organizacja została zdelegalizowana w 1970 roku. Jako osoba bez obywatelstwa i lider zakazanej organizacji, Benny Lévy był zmuszony do ukrywania się aż do 1973 roku, kiedy GP uległa samorozwiązaniu. Do tego czasu Lévy nawiązał jednak bardzo przyjacielskie relacje z Sartre'em, który postanowił wziąć go pod swoje skrzydła i poprosił, aby został jego osobistym sekretarzem, czym Lévy pozostawał od września 1974 roku aż do śmierci Sartre'a w 1980 roku. Sartre interweniował u prezydenta Valéry’ego Giscard d'Estainga, dzięki czemu Lévy otrzymał obywatelstwo. ...