(Pierre Bourdieu)

Pierre Bourdieu (1 sierpnia 1930 – 23 stycznia 2002) był francuskim socjologiem i intelektualistą. Wkład Bourdieu w socjologię edukacji, teorię socjologii oraz socjologię estetyki wywarł szeroki wpływ na kilka pokrewnych dziedzin akademickich (np. antropologię, studia nad mediami i kulturą, pedagogikę, kulturę popularną oraz sztukę). W trakcie swojej kariery naukowej był związany przede wszystkim z Wyższą Szkołą Studiów Społecznych (EHESS) w Paryżu oraz Collège de France.

Twórczość Bourdieu koncentrowała się głównie na dynamice władzy w społeczeństwie, a w szczególności na różnorodnych i subtelnych sposobach, w jakie władza jest przekazywana, a porządek społeczny utrzymywany w obrębie i pomiędzy pokoleniami. W świadomej opozycji do tradycji idealistycznej obecnej w dużej części zachodniej filozofii, jego prace często podkreślały cielesną naturę życia społecznego oraz akcentowały rolę praktyki i ucieleśnienia w dynamice społecznej. Opierając się na teoriach m.in. Karla Marksa, Zygmunta Freuda, Maxa Webera, Émile'a Durkheima, Claude'a Lévi-Straussa, Erwina Panofsky'ego i Marcela Maussa, a jednocześnie poddając je krytyce, w swoich badaniach wprowadził nowatorskie ramy i metody badawcze oraz takie wpływowe pojęcia jak kulturowe, społeczne i symboliczne formy kapitału (w przeciwieństwie do tradycyjnych form kapitału ekonomicznego), reprodukcja kulturowa, habitus, pole lub lokacja oraz przemoc symboliczna. Innym znaczącym wpływem na Bourdieu był Blaise Pascal, od którego imienia socjolog zatytułował swoje „Medytacje paskaliańskie”.

Bourdieu był niezwykle płodnym autorem, stworzył setki artykułów i kilkadziesiąt książek, z których niemal wszystkie są obecnie dostępne w języku angielskim. Jego najbardziej znaną książką jest „Dystynkcja: społeczna krytyka osądu estetycznego” (1979), w której argumentuje, że sądy dotyczące gustu są powiązane z pozycją społeczną, a dokładniej, że same w sobie są aktami pozycjonowania społecznego. Argumentacja ta została sformułowana poprzez oryginalne połączenie teorii społecznej z danymi z ankiet ilościowych, fotografiami i wywiadami, w próbie rozwiązania takich trudności, jak zrozumienie podmiotu w ramach struktur obiektywnych. W tym procesie Bourdieu stara się pogodzić wpływ zewnętrznych struktur społecznych i subiektywnego doświadczenia na jednostkę. Książka ta została uznana przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Socjologiczne (ISA) za „szóstą najważniejszą pracę socjologiczną dwudziestego wieku”.

Twórczość Pierre'a Bourdieu podkreślała, w jaki sposób klasy społeczne, zwłaszcza klasy rządzące i intelektualne, zachowują swoje przywileje społeczne z pokolenia na pokolenie, pomimo mitu, że współczesne społeczeństwo postindustrialne szczyci się równością szans i wysoką mobilnością społeczną osiąganą poprzez formalną edukację.

Pierre Bourdieu urodził się w Denguin (Pyrénées-Atlantiques) w południowej Francji, jako syn pracownika poczty i jego żony. W domu posługiwano się językiem bearniańskim, dialektem gazkońskim. W 1962 roku Bourdieu poślubił Marie-Claire Brizard, z którą miał trzech synów: Jérôme'a, Emmanuela i Laurenta. ...

Źródło: Artykuł „Pierre Bourdieu” z angielskiej Wikipedii, licencjonowany na zasadach CC-BY-SA 3.0.