(Edouard Glissant)

Édouard Glissant (21 września 1928 – 3 lutego 2011) był francuskim pisarzem, poetą, filozofem i krytykiem literackim z Martyniki. Jest powszechnie uznawany za jedną z najbardziej wpływowych postaci w karaibskiej myśli, komentarzu kulturowym oraz literaturze frankofońskiej.

Édouard Glissant urodził się w Sainte-Marie na Martynice. Studiował w Lycée Schœlcher, nazwanym na cześć abolicjonisty Victora Schœlchera, gdzie uczył się poeta Aimé Césaire, a do którego Glissant powrócił później jako nauczyciel. Césaire poznał tam Léona Damasa; później w Paryżu, wraz z Léopoldem Senghorem, poetą i przyszłym pierwszym prezydentem Senegalu, sformułowali i promowali koncepcję negritude (murzyńskości). Césaire nie był nauczycielem Glissanta, ale stanowił dla niego inspirację (choć Glissant ostro krytykował wiele aspektów jego filozofii); innym uczniem szkoły w tamtym czasie był Frantz Fanon.

W 1946 roku Glissant opuścił Martynikę i udał się do Paryża, gdzie uzyskał stopień doktora, studiując etnografię w Musée de l'Homme oraz historię i filozofię na Sorbonie. W 1959 roku założył wraz z Paulem Nigerem separatystyczną partię Front Antillo-Guyanais pour l'Autonomie, w wyniku czego Charles de Gaulle zakazał mu opuszczania Francji w latach 1961–1965. W 1965 roku powrócił na Martynikę, gdzie założył Institut martiniquais d'études oraz pismo z zakresu nauk społecznych „Acoma”. Glissant dzielił swój czas między Martynikę, Paryżem a Nowym Jorkiem; od 1995 roku był wyróżniającym się profesorem języka francuskiego (Distinguished Professor of French) w CUNY Graduate Center. Przed pracą w CUNY Graduate Center, w latach 1988–1993, był profesorem na Louisiana State University w Katedrze Studiów Francuskich i Frankofońskich. W styczniu 2006 roku Jacques Chirac poprosił Glissanta o objęcie prezydentury w nowym centrum kulturalnym poświęconym historii handlu niewolnikami.

Glissant, który w 1992 roku znalazł się w krótkiej liście nominowanych do Nagrody Nobla (którą otrzymał Derek Walcott), był czołowym krytykiem szkoły Négritude w literaturze karaibskiej i postacią ojcowską dla późniejszej grupy pisarzy Créolité, do której należą Patrick Chamoiseau i Raphaël Confiant. Podczas gdy pierwsza powieść Glissanta przedstawia klimat polityczny Martyniki lat 40. XX wieku poprzez historię grupy młodych rewolucjonistów, jego późniejsza twórczość koncentruje się na kwestiach języka, tożsamości, przestrzeni, historii oraz wiedzy i sposobów jej wytwarzania. ...

Źródło: Artykuł „Édouard Glissant” z angielskiej Wikipedii, udostępniony na licencji CC-BY-SA 3.0.