(Milorad Pavić)

Milorad Pavić (cyrylicą: Милорад Павић; 15 października 1929 – 30 listopada 2009) był serbskim powieściopisarzem, poetą, autorem opowiadań i historykiem literatury. Urodził się w Belgradzie w 1929 roku; za życia opublikował szereg wierszy, opowiadań i powieści, z których najsłynniejsza była „Słownik Chazarów” (1984). Po wydaniu została ona okrzyknięta „pierwszą powieścią XXI wieku”. Dzieła Pavića zostały przetłumaczone na ponad trzydzieści języków. Cieszył się ogromną popularnością w Europie i Ameryce Południowej i był uważany za „jednego z najbardziej intrygujących pisarzy początku XXI wieku”. Zdobył liczne nagrody w Serbii i byłej Jugosławii, a wielokrotnie wymieniano go jako potencjalnego kandydata do Nagrody Nobla w dziedzinie literatury. Zmarł w Belgradzie w 2009 roku.

Milorad Pavić urodził się 15 października 1929 roku w Belgradzie, w Królestwie Jugosławii, w znamienitej rodzinie intelektualistów i pisarzy, „która od XVIII wieku, przez sześć pokoleń, wydała znanych twórców”. Ukończył studia literackie na Uniwersytecie w Belgradzie, a później uzyskał stopień doktora historii literatury na Uniwersytecie w Zagrzebiu.

Pavić zadebiutował na scenie literackiej dwoma tomikami poezji zatytułowanymi „Palimpsesty” (Palimpsesti) oraz „Księżycowy kamień” (Mesečev kamen), opublikowanymi odpowiednio w 1969 i 1971 roku. Wiersze Pavića szybko zostały przetłumaczone na język angielski i włączone do antologii „Contemporary Yugoslav Poems”. Wkrótce potem Pavić oddał się pisaniu prozy, co zaowocowało publikacją kilku zbiorów opowiadań. Pierwsza i najsłynniejsza powieść Pavića, „Słownik Chazarów” (Hazarski rečnik), została wydana w 1984 roku. Po premierze zyskała szerokie uznanie krytyków i została okrzyknięta „pierwszą powieścią XXI wieku”. Książka, napisana w formie poetyckiego słownika, została opisana jako „quasi-historyczna opowieść o pół-zmyślonym plemieniu Chazarów”.

Drugą powieścią Pavića był „Krajobraz malowany herbatą”, opublikowany w 1988 roku. Utwór, skonstruowany na wzór krzyżówki, opowiada o nieudanym architekcie z Belgradu, który udaje się do Grecji, aby zbadać losy ojca, który zaginął tam podczas II wojny światowej. Pavić napisał wiele innych powieści, w tym „Wewnętrzną stronę wiatru, czyli powieść o Hero i Leandrze” oraz „Ostatnią miłość w Konstantynopolu: tarotową powieść wróżbiarską”. Opisywany jako autor „wyjątkowo pomysłowy”, Pavić miał „zrobić wszystko, aby zakłócić tradycyjne modele pisania beletrystyki, takie jak rozwój fabuły oraz pojęcia początku i końca”. Został określony jako „jeden z najbardziej intrygujących pisarzy początku XXI wieku”, w związku z czym wielokrotnie wymieniano go jako potencjalnego kandydata do Nagrody Nobla w dziedzinie literatury.

Poza pisarstwem Pavić wykładał filozofię na Uniwersytecie w Nowym Sadzie, a następnie na Uniwersytecie w Belgradzie. W 1991 roku został członkiem Serbskiej Akademii Nauk i Sztuk (SANU). W tym czasie przetłumaczył na język serbski szereg dzieł rosyjskiej beletrystyki. W 1993 roku opublikował swoją pierwszą i jedyną sztukę teatralną zatytułowaną „Menu teatralne na wieki i jeden dzień”. ...

Źródło: Artykuł „Milorad Pavić” z angielskiej Wikipedii, na licencji CC-BY-SA 3.0.