(José Iturbi)

(José Iturbi) - znany z pracy przy tego typu projektach: «Anchors Aweigh» (1945), «Anchors Aweigh» (1945), «Thousands Cheer» (1943), «Thousands Cheer» (1943), «Two Girls and a Sailor» (1944),

Temperamentalny, porywczy pianista i dyrygent pochodzenia hiszpańskiego, którego życie i kariera były różnorodne i często kontrowersyjne. Urodzony w Walencji, był cudownym dzieckiem, dając recitale fortepianowe już w wieku siedmiu lat i uzupełniając dochody rodziny, grając do 14 godzin dziennie w niemym kinie. Z wyróżnieniem ukończył Konserwatorium Muzyczne w Paryżu, a w wieku 24 lat objął stanowisko, które wcześniej zajmował Franz Liszt, jako kierownik katedry fortepianu w Konserwatorium w Genewie. W 1928 roku zadebiutował w Londynie jako pianista koncertowy, a w następnym roku wykonał Koncert G-dur Beethovena z wielkim uznaniem krytyki i publiczności pod batutą Leopolda Stokowskiego w Filadelfii. Niezadowolony ze swoich sukcesów, od 1933 roku rozpoczął karierę dyrygencką, ostatecznie kierując Filharmonią Rochester i dyrygując swoją pierwszą operą w 1959 roku. Iturbi cieszył się niemal statusem gwiazdy pop (nawet przekonując nastolatki z lat 50. do muzyki klasycznej) i został jedynym klasycznym artystą swoich czasów, który zdobył dwie złote płyty. W 1946 roku RCA-Victor zapłaciło Iturbiemu rekordową sumę 118 029 dolarów za sześć miesięcy tantiem, głównie za jego nagranie Poloneza As-dur Chopina (płyta do 1974 roku sprzedała się w nakładzie 2 milionów egzemplarzy).

Miłośnik prędkości, Iturbi jeździł motocyklem i różnymi samochodami sportowymi z lekkomyślnością. Gdy nie były wystarczająco szybkie, wsiadał do swojego samolotu, „El Turia”. Do 1946 roku wylatał 1500 godzin, często podróżując przez całe kontynenty między recitalami. Przeżył kilka niebezpiecznych sytuacji, co przyniosło mu przydomek „latającego wariata”. Porywczy temperament Iturbiego ujawnił się, gdy zszedł ze sceny podczas występu w Cleveland, ponieważ publiczność była zbyt słyszalna podczas jedzenia hot dogów i napojów gazowanych. Wcześniej, dyrygując Filadelfijską Orkiestrą, rzucił krzesłem przez scenę w gniewie z powodu zakłóceń spowodowanych spóźnionym przybyciem burmistrza i jego świty. To przyniosło mu kolejny przydomek, „Burzliwy Iturbi”. Miało miejsce wiele innych podobnych incydentów. Odmówił wystąpienia z Bennym Goodmanem w tym samym programie radiowym, pozornie dlatego, że nie zgadzał się z pomysłem mieszania jazzu i muzyki klasycznej. Później, również stanowczo odmówił występu z Rosemary Clooney w telewizji. Ironią losu jest to, że kariera filmowa Iturbiego polegała na graniu nie tylko muzyki klasycznej, ale także popularnej, od boogie-woogie do honky tonk. Po przekonaniu go przez producenta Borisa Pasternaka do wystąpienia w musicalach dla MGM, adaptacja Iturbiego do nowego medium była łatwa. Oczywiście, we wszystkich swoich rolach filmowych po prostu grał samego siebie. Filmy takie jak „Anchors Aweigh” (1945) (w którym dyrygował 100-osobową orkiestrą podczas marszu otwarcia) i „Three Daring Daughters” (1948) dawały mu jednak pewien zakres samowyrażenia. Jego siostra Amparo Iturbi (1899-1969), która we wcześniejszych latach często towarzyszyła mu podczas recitali fortepianowych w duecie, wystąpiła w trzech jego filmach, w tym „That Midnight Kiss” (1949).

Iturbi urodził się 28 listopada 1895 roku w Walencji, Walencja, Hiszpania, a zmarł 28 czerwca 1980 roku (w wieku 84 lat) w Los Angeles, Kalifornia, USA.

Najważniejsze dzieła (José Iturbi)

Cała filmografia (José Iturbi)