(Miloš Zeman)

(Miloš Zeman) - znany z pracy przy tego typu projektach: «Občan Havel» (2008), «Občan Havel» (2008), «Zánik Československa v parlamentu» (2024), «Zánik Československa v parlamentu» (2024), «Jiřina Bohdalová: A jede se furt dál» (2026),

Miloš Zeman (cz. [ˈmɪloʃ ˈzɛman]; ur. 28 września 1944) to czeski polityk, który w latach 2013–2023 sprawował funkcję trzeciego prezydenta Republiki Czeskiej. Wcześniej, w latach 1998–2002, pełnił funkcję premiera Republiki Czeskiej. Jako lider Czeskiej Partii Socjaldemokratycznej w latach 1993–2001, przypisuje mu się odrodzenie partii i przekształcenie jej w jedną z głównych sił politycznych w kraju. Zeman pełnił również krótko funkcję przewodniczącego Izby Poselskiej w latach 1996–1998.

Urodzony w Kolínie w skromnej rodzinie, Zeman wstąpił do Komunistycznej Partii Czechosłowacji w 1968 roku, lecz dwa lata później został z niej usunięty z powodu sprzeciwu wobec inwazji wojsk Układu Warszawskiego. Po aksamitnej rewolucji w 1989 roku wstąpił do Czeskiej Partii Socjaldemokratycznej, którą poprowadził do wyborów w 1996 roku.

Zeman został premierem po wyborach parlamentarnych w 1998 roku, po zawarciu kontrowersyjnego paktu ze swoim wieloletnim rywalem Václavem Klausem. Porozumienie to było ostro krytykowane przez prezydenta Václava Havla, media oraz opozycję za osłabienie systemu kontroli i równowagi. Jego rząd kontynuował prywatyzację przedsiębiorstw państwowych i utworzył nowe regiony administracyjne. Gabinet Zemana próbował również zmienić system wyborczy na system większościowy (first-past-the-post), co zostało jednak uchylone przez Trybunał Konstytucyjny. Pod jego przywództwem Republika Czeska wstąpiła do NATO w 1999 roku. Zeman był ostatnim liderem, który zagłosował za bombardowaniami Jugosławii w 1999 roku, w efekcie dając zielone światło dla tej operacji. W 2003 roku kandydował na prezydenta, ale odpadł z wyścigu, gdy członkowie jego własnej partii nie zagłosowali na niego.

W 2013 roku Zeman został wybrany prezydentem Republiki Czeskiej, stając się pierwszym w historii kraju prezydentem wybranym w wyborach bezpośrednich; jego poprzednicy byli wybierani przez Parlament. W 2018 roku został wybrany na drugą kadencję. Jego prezydentura charakteryzowała się pogłębiającą się polaryzacją i niezadowoleniem politycznym. Zeman był przedmiotem szerokiej krytyki i źródłem kontrowersji. Powszechnie uważano, że prowadził politykę sprzyjającą Rosji i Chinom, często wchodząc w konflikty z tradycyjnymi sojusznikami w Unii Europejskiej i NATO. Jednak niektórzy z jego zwolenników kwestionują taką charakterystykę, a sam Zeman w późniejszym czasie stanowczo sprzeciwił się rosyjskiej inwazji na Ukrainę. Podczas jego prezydentury wielu z jego wysokich urzędników i współpracowników było obiektem dochodzeń w sprawach m.in. niewłaściwego obchodzenia się z informacjami niejawnymi, korupcji oraz oszustw. Zeman opuścił urząd w 2023 roku, a zastąpił go Petr Pavel.

Opis powyższy pochodzi z artykułu Wikipedii „Miloš Zeman”, na licencji CC-BY-SA, pełna lista autorów znajduje się w Wikipedii.

Najważniejsze dzieła (Miloš Zeman)

Cała filmografia (Miloš Zeman)