(Santiago Álvarez)

Santiago Álvarez Román (8 marca 1919 – 20 maja 1998) był kubańskim dokumentalistą i centralną postacią rewolucyjnego kina Ameryki Łacińskiej. Po studiach w Stanach Zjednoczonych powrócił na Kubę w połowie lat 40., gdzie pracował jako archiwista muzyczny w telewizji i zaangażował się w działalność w kręgach Partii Komunistycznej. Po rewolucji kubańskiej został członkiem założycielem Kubańskiego Instytutu Sztuki i Przemysłu Filmowego (ICAIC), a następnie kierował wpływowym cotygodniowym programem „Latin American Newsreel”, kształtując nowy model politycznie zaangażowanej produkcji dokumentalnej.

Álvarez zyskał międzynarodową sławę dzięki krótkim filmom, w których łączył materiały archiwalne, fotografie, animację i muzykę za pomocą szybkiego, asocjacyjnego montażu – często opisywanego jako „montaż nerwowy”. Do jego najznanych dzieł należą: „Now!” (1964), podejmujący temat dyskryminacji rasowej w Stanach Zjednoczonych; „LBJ” (1968), satyryczna krytyka amerykańskiego imperializmu; oraz „79 wiosen” (1969), poetycki hołd dla Ho Chi Minha. W 1968 roku współpracował z Fernando Solanasem i Octavio Getino przy filmie „Godzina pieców” – przełomowym, czterogodzinnym dokumencie o neokolonializmie i walce politycznej w Ameryce Łacińskiej.

W dziesiątkach filmów Álvarez dokumentował muzykę, kulturę, ruchy rewolucyjne i reżimy autorytarne w obu Amerykach i poza nimi. Jego twórczość wpłynęła na pokolenia twórców kina politycznego, a uznanie zyskał później w dziele Jeana-Luca Godarda „Histoire(s) du cinéma”. Álvarez zmarł w Hawanie w 1998 roku z powodu choroby Parkinsona i został pochowany na cmentarzu Colón.